Verschillende soorten tomaten: welke tomaat gebruik je waarvoor?

Tomaten zijn er in alle vormen, kleuren en maten. Van kleine kerstomaten tot grote vleestomaten en van sappige trostomaten tot langwerpige pruimtomaten: elke soort heeft haar eigen smaak en eigenschappen. Maar welke tomaat gebruik je nu het best voor een salade, welke voor tomatensaus en welke is ideaal om te vullen? Wij zetten de bekendste soorten tomaten voor je op een rij.

1. Kerstomaten

Kerstomaten zijn kleine, ronde tomaten die meestal zoet en sappig zijn. Je vindt ze in verschillende kleuren, van rood en geel tot oranje en zelfs donkerpaars. Door hun formaat zijn ze handig om in hun geheel te gebruiken of gewoon doormidden te snijden. Kerstomaten zijn heerlijk in salades, pasta's en ovengerechten. Rooster ze in de oven met olijfolie, knoflook en kruiden en hun natuurlijke zoetheid komt nog sterker naar voren. Ook als snack zijn ze natuurlijk ideaal.

Lekker in: salades, pasta, bruschetta, ovengerechten en als snack.

2. Romatomaten

Romatomaten zijn langwerpige tomaten met relatief weinig vocht en pitjes. Daardoor bevatten ze veel vruchtvlees en zijn ze bijzonder geschikt voor bereidingen waarbij je een geconcentreerde tomatensmaak wilt. Je kunt ze perfect gebruiken voor tomatensaus, soep of passata. Ook geroosterd zijn ze heerlijk. Door hun stevige structuur zijn romatomaten bovendien geschikt voor salades en bruschetta.

Lekker in: tomatensaus, passata, soep, bruschetta en geroosterde gerechten.

3. Vleestomaten

Zoals de naam al doet vermoeden, zijn vleestomaten groot en vlezig. Ze bevatten relatief weinig pitjes en vocht en hebben grote kamers met stevig vruchtvlees. De smaak kan variëren van fris en lichtzoet tot intens zoet, afhankelijk van de variëteit en rijpheid. Door hun formaat zijn vleestomaten ideaal om in dikke plakken te snijden. Gebruik ze bijvoorbeeld in een salade, op een broodje of tussen een hamburger. Je kunt ze ook vullen en in de oven bereiden.

Lekker in: salades, broodjes, burgers, gevulde tomaten en ovengerechten.

4. Tros­tomaten

Trostomaten worden – zoals de naam zegt – aan de tros verkocht. Ze zijn meestal rond en stevig en hebben een frisse, volle tomatensmaak. Omdat ze stevig zijn, zijn ze behoorlijk veelzijdig in de keuken. Je kunt ze gebruiken in salades, sauzen, soepen of gewoon in plakjes op brood. Een voordeel van trostomaten is dat je ze voor heel wat verschillende bereidingen kunt gebruiken.

Lekker in: salades, soepen, sauzen, broodjes en warme bereidingen.

5. Coeur de boeuf

Coeur de boeuf is een opvallende tomatensoort met een grote, onregelmatige vorm die doet denken aan een hart. De tomaat heeft stevig, vlezig vruchtvlees en relatief weinig pitjes. De smaak is doorgaans zoet en aromatisch. Door het stevige vruchtvlees is deze tomaat heerlijk in eenvoudige bereidingen waarbij de tomaat zelf centraal staat. Snijd ze bijvoorbeeld in dikke plakken en serveer ze met goede olijfolie, basilicum en een snufje zout.

Lekker in: tomatensalades, caprese, bruschetta en eenvoudige bereidingen.

6. San Marzano

San Marzano-tomaten zijn langwerpige Italiaanse tomaten die vooral bekendstaan als basis voor sauzen. De echte San Marzano dell'Agro Sarnese-Nocerino DOP wordt geteeld in een specifiek gebied rond de Vesuvius. Verse San Marzano-tomaten zijn heerlijk, maar je komt ze vooral tegen in blik. Dankzij hun stevige vruchtvlees en relatief lage hoeveelheid vocht zijn ze bijzonder geschikt voor een rijke tomatensaus. Daarom zijn ze populair bij Italiaanse pasta's en pizza.

Lekker in: pastasauzen, pizza, tomatensoep en andere Italiaanse gerechten.

7. Gele tomaten

Gele tomaten bestaan in verschillende vormen en groottes. Ze hebben vaak een iets mildere en zoetere smaak dan rode tomaten en geven gerechten meteen een vrolijke kleur. Gebruik ze eens in een gemengde tomatensalade of combineer ze met rode en groene tomaten voor een kleurrijk bord. Ook geroosterd zijn ze heerlijk.

Lekker in: salades, salsa's, geroosterde gerechten en als kleurrijke topping.

8. Groene tomaten

Groene tomaten zijn niet per definitie een aparte tomatensoort. Vaak gaat het om tomaten die nog niet volledig rijp zijn, al bestaan er ook variëteiten die groen blijven wanneer ze rijp zijn. Onrijpe groene tomaten zijn steviger en zuurder dan rijpe tomaten. Daardoor zijn ze interessant om te bakken, te frituren of in te maken. In de Amerikaanse keuken zijn gefrituurde groene tomaten bijvoorbeeld een bekende bereiding.

Lekker in: pickles, chutney, salsa en gebakken of gefrituurde bereidingen.

9. Kumato

Kumato's zijn donker roodbruine tot bijna zwarte tomaten. Ze zijn doorgaans iets zoeter en minder zuur van smaak dan klassieke rode tomaten en hebben een stevig vruchtvlees. Door hun uitgesproken kleur zijn ze leuk om te combineren met andere tomatensoorten. Gebruik ze bijvoorbeeld in een salade met verschillende kleuren tomaat, mozzarella en verse basilicum.

Lekker in: salades, bruschetta, caprese en koude bereidingen.

10. Cocktailtomaten

Cocktailtomaten zijn iets groter dan kerstomaten, maar kleiner dan gewone ronde tomaten. Ze zijn vaak zoet, sappig en stevig en zijn daardoor bijzonder veelzijdig. Je kunt ze rauw eten, maar ze zijn ook heel geschikt om te roosteren. Halveer ze en geef ze een scheut olijfolie, peper, zout en kruiden en je hebt een eenvoudige smaakmaker voor pasta, toast of een salade.

Lekker in: salades, pasta, ovengerechten, bruschetta en als snack.

Welke tomaat gebruik je waarvoor?

De ene tomaat is dus niet noodzakelijk beter dan de andere. Het hangt vooral af van wat je ermee wilt maken.

• Voor een salade: kies voor kerstomaten, vleestomaten, coeur de boeuf of trostomaten. Wil je een kleurrijke salade? Combineer dan verschillende soorten en kleuren.
• Voor tomatensaus: romatomaten en San Marzano zijn goede keuzes door hun stevige vruchtvlees en relatief lage hoeveelheid vocht. Ook tomaten uit blik zijn hiervoor bijzonder geschikt.
• Voor pizza: San Marzano-tomaten en andere pruimtomaten zijn ideaal als basis voor een smaakvolle tomatensaus.
• Om te roosteren: kerstomaten, cocktailtomaten en romatomaten zijn stuk voor stuk lekker wanneer je ze in de oven roostert.
• Voor bruschetta: kies rijpe, smaakvolle tomaten met voldoende vruchtvlees, zoals romatomaten, trostomaten of cocktailtomaten.
• Om te vullen: grote vleestomaten zijn dankzij hun formaat en stevige vruchtvlees ideaal.

Hoe kies je een lekkere tomaat?

Welke soort je ook kiest, de kwaliteit van de tomaat maakt een groot verschil. Een rijpe tomaat voelt stevig aan, maar mag onder lichte druk een beetje meegeven. Ze moet fris ruiken en geen zachte of beschadigde plekken hebben.

Vooral bij tomaten die je rauw eet, is het de moeite waard om te kiezen voor exemplaren die goed rijp zijn. Voor sauzen en warme bereidingen kun je dan weer perfect met iets minder mooie tomaten aan de slag.

En nog een belangrijke tip: bewaar rijpe tomaten liever niet in de koelkast. Door de koude verliezen ze een deel van hun aroma en smaak. Bewaar ze op kamertemperatuur, uit direct zonlicht, en eet ze bij voorkeur op wanneer ze mooi rijp zijn.